English فارسی العربیه

رونق مشاوره های پیش از ازدواج/ حسرتی که بسیاری از زوج های جوان با آن مواجه اند

در کارگاه «تربیت مشاور پیش از ازدواج» مطرح شد که امروزه آمار زیادی از طلاق در دادگاه‎ها وجود دارد و براساس ارزیابی‌های علمی بسیاری از ازدواج‎ها در کم‎تر از دو سال منجر به طلاق می‎شود بنابراین باید به خوبی مشاوره پیش از ازدواج را در کشور ترویج کنیم.

حسرتی که بسیاری از زوج‌های جوان با آن مواجه‌اند/ نقش فرهنگ‎سازی در ممانعت از طلاق

به گزارش ستاد خبری بیست‌وهفتمین نمایشگاه بین‌المللی قرآن کریم، روز دوم از کارگاه «تربیت مشاور پیش از ازدواج»، امشب ۲۹ اردیبهشت‌ از سوی مرکز آموزش، مشاوره و خدمات روانشناسی سازمان قرآنی دانشگاهیان کشور در غرفه خبرگزاری ایکنا در بیست‎و هفتمین نمایشگاه بین‎المللی قرآن برگزار شد.

در ابتدای این نشست، سلما آرام، از کارشناسان سازمان قرآنی دانشگاهیان کشور بیان کرد: بحث ازدواج یکی از مهم‌ترین و جذاب‌ترین مسائلی است که در بین جوانان وجود دارد. امروزه آرامش، گمشده جامعه بشری است. در کنار همه شبکه‌های اجتماعی و آسایشی که وجود دارد اما آرامش وجود ندارد و این باعث تزاحم برای انسان می‌‎شود لذا امروز بنا داریم رقم زدن یک انتخاب مناسب را مورد بررسی قرار دهیم؛ چراکه اگر مشاوره پیش از ازدواج صورت می‎گرفت، شاید کار بسیاری از زوج‎ها به طلاق نمی‎کشید. در واقع این حسرتی است که در بسیاری از موارد مشاهده می‏‌کنیم.

وی یادآور شد: همیشه وقتی چند فکر کنار هم قرار می‌گیرند می‎تواند نتیجه بهتری بدهد؛ به ویژه در مقوله ازدواج که می‌‏تواند انسان را به فرش یا به عرش برساند. امیدواریم دوستان دیگری به این حلقه اضافه شوند تا این موضوع را در جامعه جا بیندازیم که زوج‎های جوان قبل از ازدواج حتماً مشاوره‌های لازم را پشت سر گذارند اما جامعه آماری ما در شرایط کنونی دقیقاً عکس این قضیه را نشان می‌دهد.

حجت‌الاسلام والمسلمین میرمجید سعیدی، استاد دانشگاه و مدرس این کارگاه در ادامه به بیان نکاتی در مورد اهمیت مشاوره پیش از ازدواج پرداخت و اظهار کرد: مهم‌ترین مسائل برای پیش از ازدواج، همین مواردی است که در اینجا آموزش می‌بینیم و تمام این مطالب براساس منابع علمی است که دوستان ما آماده کرده‌اند.

رونق مشاوره‌های پیش ازدواج

وی ادامه داد: با ازدواج، قرار است خانواده‌ها به لذت و سعادتمندی برسند و همانطور که پیامبر(ص) فرمودند نصف دین آن‌ها کامل شود اما امروزه این اتفاق به میزان کم‌تری رخ می‌‏دهد و خانواده‌ها شاد نیستند. از سوی دیگر امروزه آمار زیادی از طلاق در دادگاه‎ها وجود دارد که براساس ارزیابی‌های علمی، بسیاری از ازدواج‎ها در کم‎تر از دو سال منجر به طلاق می‎شود. بنابراین ما بنا داریم مشاوره پیش از ازدواج را در کشور رونق دهیم.

سعیدی افزود: یکی از مصادیق خوب که می‎تواند از مصادیق امر به معروف و نهی از منکر باشد این است که می‌توانیم با کار فرهنگی، جلوی منکراتی همانند طلاق، خشونت و پرخاشگری را در جامعه بگیریم چراکه اگر قرار باشد خانواده‎ای متزلزل شود، مشکلات آن به جامعه نیز منتقل خواهد شد.

این استاد دانشگاه بیان کرد: شعار ما این این است که دختر انتخاب می‏‌کند نه اینکه انتخاب شود و این در حالی است که الان در بسیاری از ازدواج‎های جامعه ما، دختر انتخاب می‎شود، نه اینکه انتخاب کند. به همین دلیل است که نیازمند مشاوره پیش از ازدواج هستیم تا هم پسر و هم دختر، حق انتخاب داشته باشند و خانواده‎ها از ارزشمندی برخوردار شوند.

حجت‌الاسلام سعیدی با اشاره به اهمیت توجه به نقش والدین در ازدواج یادآور شد: پدر و مادر باید جزء اصلی ازدواج باشند و ما ازدواج‌های غیر از این را توصیه نمی‎کنیم. یکی دیگر از اهداف اصلی ما تربیت مشاور پیش از ازدواج است. از اهداف فرعی ما هم این است که دختر و پسر قبل از ازدواج، همدیگر را به خوبی بشناسند و معنای زندگی را درک کنند.

توجه به روانشناسی بومی

وی در پایان سخنان خود افزود: ما می‏‌خواهیم ببینیم که آیا فرهنگ ایرانی - اسلامی می‎تواند در سازمان نظام روانشناسی راه داشته باشد یا اینکه در کشور صرفاً مباحث روانشناسی غربی را تدریس کرده و خودمان نماینده فروید، یونگ و آدلر باشیم. اینجا آمریکا نیست بلکه ایران است بنابراین باید مباحث بومی روانشناسی اسلامی را مورد توجه قرار دهیم.

در ادامه این کارگاه، ساجده سادات موسوی به بیان برخی نکات در ارتباط با فنون مشاوره و اخلاق حرفه‎ای در مشاوره پرداخت و گفت: فنون مشاوره به این صورت است که شخص مشاور در حیطه مشاوره خود باید بداند که جلسه مشاوره دارای آغاز، ادامه و خاتمه‌ای است یعنی این شخص متخصص باید بتواند چارچوب زمانی را در روند مشاوره رعایت کند.

موسوی با اشاره به اهمیت زمان و مکان در مقوله مشاوره بیان کرد: در این مورد زمان و مکان مشاوره اهمیت بسیاری دارد. مکان مشاوره در وهله اول باید به صورتی باشد که در مکانی کاملا رسمی باشد. زمان مشاوره، شخص گاهی نمی‌تواند مشکلش را بیان کند و مشکلاتی دارد اما مشاور به هیچ عنوان نباید قفل زبان مراجعه کننده را باز کند. هرکسی که به نزد مشاور می‌رود با عینک خودش مشاور را می‌بینید. مشاور باید با پذیرش غیر مشروط با افراد مواجه شود، نسبت به مراجع سوگیری نداشته باشد و همانگونه که هست او را بپذیرد زیرا مراجع با خلا عاطفی نزد مشاور می‌آید.

مهارت‌هایی که مشاور باید به‌کار گیرد

وی به برخی از ویژگی‎های مشاور اشاره و تأکید کرد: نکته بعدی این است مشاور حق ندارد با اطرافیان ائتلاف و مثلث سازی کند. باید یک جلسه مشاوره شخصی با توجه به جلساتی که مشاور صلاح می‌داند برای او در نظر بگیرد تا جذابیتی ایجاد شود که جلسات بعد هم مراجعه کنند. ممکن است مخاطب در گام اول از مشاور جدا شود و این هنر مشاور است که افراد را در این زمینه نگه دارد. افراد باید به مشاور اعتماد کنند و وظیفه مخاطب است که این اعتماد سازی انجام شود.

در ادامه این کارگاه، حسین سیری در سخنانی کوتاه با اشاره به اهمیت توجه به روانشناسی اسلامی اظهار کرد: ما بهتر است از فرهنگ و اعتقادات اسلامی و قرآنی خودمان استفاده کنیم تا بتوانیم زندگی بهتری داشته باشیم.

رضا حاج سعید، سخنرانی بعدی این کارگاه بود که درباره چهار شکل هندسی در مقوله مشاوره پیش از ازدواج اظهار کرد: آغاز جلسه مشاوره ما براساس این چهار شکل است. شاید این سوال پیش بیاید که این چه ربطی به مشاوره قبل از ازدواج دارد. در شکلی که به خط مستقیم است، این سوال را از مراجع می‎پرسیم که از الان تا آخر عمرتان دوست دارید چند سال زنده باشید؟ هرکسی یک عددی را می‎گوید. این خط مستقیم در واقع یک تست روانشناسی است تا بتوانیم میزان امید به زندگی شخص را بفهمیم.

وی یادآور شد: شکل بعدی، مثلث ارتباطی است که ارتباط مراجع با خودش و اهدافش را مورد بررسی قرار می‌دهیم. همچنین ارتباط وی با خدا و جهان و دیگران را نیز بررسی می‎کنیم. شکل سوم، مستطیل است که برنامه پنج سال اول مراجعین را می‎پرسیم تا روشن شود که چه برنامه‎ای برای زندگی خود دارند. در اینجا است که بسیاری از مراجعین دچار مشکل می‎شوند و در مورد برنامه‎های آتی خود چیزی نمی‌دانند.

حاج سعید در پایان سخنان خود اظهار کرد: شکل آخر ما مربع است که تکمیل کننده محتوای سه شکل قبلی است. در اینجا ارتباط میان‌فردی، یعنی ارتباط زوجین با خودشان، با فرزندان و با دیگران را مورد توجه قرار می‌دهیم. در اینجا وضع قوانین و رعایت آن توسط زوجین و خانواده‌ها دارای اهمیت زیادی است.

هدیه مرادی در ادامه در محور «سوالات خواستگاری» سخن گفت و اظهار کرد: این بخش بسیار مهم است. همه می‌دانیم که مسائلی همانند علایق غذایی در زندگی مشترک چندان اهمیت ندارد بنابراین سوالات مهم دیگری را مطرح کرده‌ایم که قطعاً در موقع خواستگاری می‎تواند به زوجین کمک کند.

وی ادامه داد: ما سه مدل ازدواج داریم که شامل ازدواج سنتی، ازدواج امروزی و نیمه‌امروزی هستند. در بخش سنتی، اجبار حاکم است همانند اینکه گفته می‌شود عقد دختر عمو و پسر عمو را در آسمان بسته‌اند. در این بخش، اجبار وجود دارد بنابراین ما با آن کاری نداریم چون دو نفر باید در نهایت با هم ازدواج کنند. دسته دوم، ازدواج‌های امروزی هستند که پسر و دختر، خودشان می‌بُرند و می‌دوزند و کار چندانی هم با خانواده ندارند و در نهایت ممکن است خانواده‌های خود را در جریان بگذارند یا خیر؟

مرادی گفت: دسته سوم، ازدواج نیمه امروزی است که محور بحث ماست که در نهایت پسر و دختر از طریق خواستگاری رسمی، ازدواج می‌کنند و خانواده‌های دو نفر در جریان ازدواج آن‌ها قرار دارند. یکی از مسائل مهمی که باید در مقوله ازدواج از طرف خود بپرسید در مورد رعایت قوانینی است که خودتان تصویب می‎کنید.

وی ادامه داد: سوال بعدی این است که از طرف مقابل بپرسیم که موقع عصبانیت چه واکنشی از خود نشان می‎دهد؟ همچنین باید از وی بپرسیم که چقدر خود را در برخورد با واقعیات زندگی توانمند می‌‏بینید و چقدر دوست دارید با تخیلات خود جلو بروید؟ رویکرد بعدی، رویکرد حمایت از زن و خانواده است. در این رویکرد، از طرف می‌پرسیم که دوست دارید طرف مقابل شما چه نقشی در زندگی داشته باشد؟

مرادی اظهار کرد: سؤال دیگر این است که اگر مشکلی پیش بیاید چگونه درصدد رفع آن بر می‌آید؟ البته در اینجا می‏‎خواهیم از طرف مقابل اطلاعات بگیریم که آیا وی به ریشه مشکل خواهد پرداخت یا خیر؟ همچنین باید ببینید که آیا طرف شما برای زندگی دارای نقشه‌ای هست یا خیر؟.

در ادامه این کارگاه، تمرین گروهی در میان حضار با موضوع مشاور قبل از ازدواج برگزار شد.

بیست و هفتمین نمایشگاه بین‌المللی قرآن کریم با شعار «قرآن معنای زندگی» همزمان با ماه مبارک رمضان از 21 اردیبهشت تا 4 خرداد در مصلای حضرت امام خمینی (ره) در حال برپایی است.